"Χρέος" και ..................λογαριασμός ! (Μια άλλη μέθοδος για να ευχηθούμε καλή επιτυχία .......στους ψηφοφόρους, και όχι στους υποψήφιους)

Aυτό που θα έχουν να αντιμετωπίσουν οι πολίτες τη δευτέρα δεν θα έχει τα χαρακτηριστικά του τρόμου. Θα είναι η πραγματικότητα, και αυτή θα φέρει μαζί της δύσκολους όρους. Υπάρχουν δυνατότητες επιτυχίας, αρκεί να δούμε αυτή την πραγματικότητα. Δεν μπορείς να επιλέξεις λύσεις όταν δεν αντιλαμβάνεσαι τα δεδομένα. Δεν μπορείς να σκεφτείς ορθολογικά όταν "φτιάχνεις" εχθρούς και συγχρόνως κυνηγάς ανεμόμυλους.
Aυτό που κατέρρευσε ήταν το οικοδόμημα της Ευρωπαϊκής Ελλάδας. Κατέρρευσε γιατί δεν ξέραμε ούτε θελήσαμε να μάθουμε, για ποιο λόγο έπρεπε να το φτιάξουμε. Το Μνημόνιο ήταν μια στιγμή, σκληρή μεν αλλά κόκκος άμμου μπροστά στον κόπο που καταβάλαμε για να πετύχουμε την πανωλεθρία των ημερών μας. Για την Ελλάδα η ένταξη της στην Ευρωπαϊκή οικογένεια, αποτέλεσε ένα μεγάλο βήμα που έμεινε μετέωρο. Ποτέ δεν νιώσαμε μέλος της, και ανακαλύψαμε πάλι εχθρούς, κατά την προσφιλή τακτική μας. Παραμείναμε καταφερτζήδες μεταπράτες, σκεπτόμενοι με όρους διχοτομίας. Εμείς και η Ευρώπη, αυτό το σλόγκαν που μας κατέστρεψε. Για κακή μας τύχη τελικά όλα αυτά τα χρόνια, βρέθηκε ζεστό χρήμα στα χέρια μας, αλλά από τη στιγμή που δεν ξέραμε για ποιο λόγο βρέθηκε, τότε λογικό είναι να μην μπορούμε να το διαχειριστούμε ορθολογικά. Και έτσι φτάσαμε στη στιγμή του λογαριασμού που έπρεπε να πληρωθεί. Και ασχολούμαστε με αυτό και όχι με το "σαματά" που κάναμε στο "μαγαζί", μέχρι να έρθει ο λογαριασμός. Ασχολούμαστε με το σύμπτωμα και όχι τις αιτίες. Εφευρέθηκε το δίλημμα Μνημόνιο - Αντιμνημόνιο, και καθαρίσαμε. Προφανώς το ότι οι οπαδοί του αντιμνημονιακού στρατοπέδου, έχουν το χαρακτηριστικό του πελάτη που ο ερχομός του λογαριασμού, τους βρίσκει να δένουν τα κορδόνια τους, για να αποφύγουν την εξόφλησή του, πέρασε απαρατήρητο. Όταν δεν είμαστε σε θέση να συμφωνήσουμε στα απλά τότε προφανώς δεν υπάρχει έδαφος για συναίνεση. Και επειδή ως φωστήρες καταπιανόμαστε πάντα με τα μεγάλα, έχουμε αναγάγει σε καθημερινή απαράβατη συνήθεια μας, την αναφορά μας στο χρέος. Οπότε πάλι μιλάμε με όρους συμπτωμάτων και όχι αιτιών. Το πρόβλημα βρίσκεται στο πεδίο της Μικροοικονομίας, των θεσμών που φτιάχτηκαν αλλά δεν υπάρχει κοινωνία για να τους "κατοικήσει", και στην αποφυγή ανάληψης της ατομικής μας ευθύνης. Το σίγουρο είναι ότι πάλι θα υπάρξουν δυσκολίες, πάλι θα έχουμε την ανάγκη να μας συντρέξουν οι εταίροι μας, αλλά επίσης σίγουρο είναι ότι αυτό θα πρέπει να γίνει με αξιοπρέπεια. Λέξη άγνωστη στην διακυβέρνηση της τελευταίας τριετίας. Το εξωτερικό χρέος κάποια στιγμή θα εξοφληθεί. Θα πρέπει να βρούμε όμως να εξοφλήσουμε πρώτα το εσωτερικό χρέος, απέναντι στους εαυτούς μας.

ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΚΟ ΚΡΑΤΟΣ (Μύθοι και πραγματικότητα)

Έχει υπερτιμηθεί κατά την άποψη μου ο παράγων πελατειακές σχέσεις, όσο αφορά στη κακή ποιότητα των κρατικών υπηρεσιών. Πελατειακές σχέσεις άρα αναξιοκρατία με αποτέλεσμα κακή ποιότητα διοίκησης. Αυτή η θέση επικρατεί στα καφενεία,  στις δημόσιες συζητήσεις μεταξύ επαϊόντων, και τελικά κατακλύζει το δημόσιο λόγο. Επομένως αν πολεμήσουμε τις πελατειακές σχέσεις τότε λύνουμε και το πρόβλημα. Αυτός ο δρόμος είναι εύκολος, διότι το μόνο που απαιτεί είναι να διορθώσουμε τους εαυτούς μας. Όχι ότι θα το κάνουμε αλλά αποτελεί μια «χρήσιμη» ρητορική όταν βρισκόμαστε εκτός συστήματος. Και έτσι δια μαγείας λύνεται το πρόβλημα, από τους άλλους βέβαια, γιατί  όσο αφορά τους εαυτούς μας, δεν μας χαρακτηρίζει η γενναιοδωρία.

Κατά τη γνώμη μου το πρόβλημα είναι πιο σύνθετο και σχετίζεται με τα εξής χαρακτηριστικά της Ελληνικής Δημόσιας Διοίκησης :

·        Η δημόσια διοίκηση στην Ελλάδα δεν είναι δομημένη στη βάση της παραγωγής αποτελεσμάτων

·        Δεν υπάρχει σαφής επιμερισμός ευθύνης και απουσιάζει ο έλεγχος για το αν και πως υλοποιήθηκε το έργο

·        Χαλαρότητα όσο αφορά το μηχανισμό κινήτρων και κυρώσεων

Τις τελευταίες δεκαετίες και η πολιτική ελίτ αλλά και οι δημόσιοι υπάλληλοι ένιωθαν «ευχαριστημένοι» από το μοντέλο που επικρατούσε, και πάντοτε εύρισκαν το σημείο ισορροπίας. Η έμφαση του συστήματος στις διαδικασίες και όχι στο αποτέλεσμα βόλευε τους πάντες. Εκτός από τον τρίτο ενδιαφερόμενο, το κοινό, που μένει εκτός αυτού του «παιχνιδιού». Επομένως η αναξιοκρατία (πελατειακές σχέσεις) είναι ένα σημαντικό αλλά παρεπόμενο στοιχείο με το οποίο μπορούμε να ερμηνεύσουμε το χαμηλής ποιότητας παραγόμενο έργο της διοίκησης. Αποτελεί σύμπτωμα και όχι ρίζα της παθογένειας. Περισσότερη αξιοκρατία με παράλληλη διατήρηση του σημερινού καθεστώτος, δεν θα οδηγούσε σε βελτίωση των επιδόσεων της δημόσιας διοίκησης.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τις τελευταίες δεκαετίες σημειώθηκε μια έντονη έξαρση των πελατειακών σχέσεων. Το θέμα όμως είναι ότι είχαμε κακή διάταξη του προσωπικού σε διάφορα υποσυστήματα του δημοσίου, που δημιουργεί αλλού εστίες υπερπληθώρας  υπαλλήλων και αλλού εστίες ελλείψεων. Σε άλλες περιπτώσεις είχαμε διορισμούς που οφείλονταν σε αιτήματα ομάδων πίεσης. Τυπικό παράδειγμα ο αριθμός καθηγητών στη μέση εκπαίδευση. Σε μία χώρα με έντονο δημογραφικό πρόβλημα, όχι βέβαια από κεκτημένη ταχύτητα, συνεχώς οι λειτουργοί της μέσης εκπαίδευσης, αυξανόταν με ρυθμούς ταχύτερους από τους  ρυθμούς αύξησης των μαθητών. Εδώ και χρόνια όμως ο λόγος μαθητών ανά διδάσκοντα είναι από τους χαμηλότερους στην Ευρώπη αλλά η βελτίωση στις επιδόσεις των μαθητών δυσανάλογα μικρή. Ακόμα και στις μέρες μας όμως χιλιάδες νέοι προσανατολίζονται  προς τις σχολές παραγωγής καθηγητών.

Οι άνεργοι εκπαιδευτικοί που θα προκύψουν συγκροτούν μια ομάδα πίεσης, και τότε το κράτος καλείται να «θερίσει» τα αποτελέσματα της μη ορθολογικής πολιτικής του. Η περίπτωση μιας εκπαιδευτικής αλλαγής προς τη σωστή κατεύθυνση και αλλαγής μοντέλου, δυστυχώς δεν «πουλάει». Και αν ανέλπιστα ανοίξει κάποιο παράθυρο για μια αλλαγή προτύπου, το κλείνουμε με μανία για να μη αποκαλυφθεί η γύμνια μας.

Και κάπως έτσι φτάσαμε στη θεωρία για υπερτροφικό κράτος. Ο όρος όμως είναι αμφίσημος. Μπορεί να παραπέμπει στο μέγεθος του, αλλά υπονοεί και την ισχύ και τη βούληση του να παρεμβαίνει στα της κοινωνίας. Ένα μικρό κράτος μπορεί να είναι ισχυρό και παρεμβατικό, όπως και ένα μεγάλο κράτος μπορεί να μη έχει τη θεσμική δυνατότητα να παρεμβαίνει.

Το μέγεθος του δημοσίου τομέα συνήθως μετριέται με βάση το ποσοστό του συνόλου των δαπανών της «Γενικής Κυβέρνησης» στο ΑΕΠ της χώρας.  (ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 1) 

Από τα στοιχεία προκύπτει ότι το κράτος από άποψη μεγέθους την πρώτη μετεμφυλιακή εικοσιπενταετία ήταν μικρό. Η αύξηση του έγινε γρήγορα και απότομα μέσα σε μια δεκαετία (1980- 1990). Αλλά παρόλα αυτά το ελληνικό κράτος δεν είναι πολύ «μεγαλύτερο» από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Κατά το διάστημα 1991 – 2006 η άνοδος του μεριδίου των δαπανών στο ΑΕΠ συγκρατήθηκε, και παρουσιάσθηκε  μια ανοδική πορεία τα έτη 2007 – 2009, παραμένοντας ωστόσο κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι η επιμονή στο μέγεθος του κράτους είναι παραπλανητική.  Το ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί είναι το εάν η ελληνική οικονομία και το φορολογικό της σύστημα ήταν σε θέση να στηρίξουν το μέγεθος των δημοσίων δαπανών του 2009 και εάν οι πολίτες ήταν διατεθειμένοι να τις χρηματοδοτήσουν. Ένα άλλο ζήτημα είναι αν το ελληνικό κράτος αξίζει τα λεφτά του. Η απάντηση δεν έχει να κάνει μόνο με το μέγεθος, αλλά με την παραγωγικότητα του κράτους. Το ελληνικό κράτος είναι υπερβολικά ακριβό σε σχέση με το εύρος και την ποιότητα των υπηρεσιών που προσφέρει.

Το ελληνικό κράτος όταν ήταν «ισχυρό» δεν ήταν μεγάλο και όταν «μεγάλωσε» έπαψε να είναι ισχυρό. Και όλα αυτά γιατί σπατάλησε πόρους που είχε ή τις περισσότερες φορές δεν είχε για να κατευνάσει πιέσεις και όχι για να συγκεράσει ή να συντονίσει. Άρα με το να επικεντρωνόμαστε στο μέγεθος είναι σαν να χτυπάμε λάθος πόρτα, τις περισσότερες φορές ηθελημένα.  Εκείνο που πρέπει να γίνει είναι μια θεσμική αναθεώρηση, γιατί δόξα το θεό θεσμούς έχουμε, και το κυριότερο να βρούμε και κοινωνία να τους «κατοικήσει».

  ΣΑΡΑΦΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ

ΑΡΝΗΤΙΚΗ ΨΗΦΟΣ ΚΑΙ ΑΚΙΝΗΣΙΑ

Καλά τα είπε ο Σαμαράς. Απλά όλα αυτά θα μπορούσε να τα πει αν δεν ήταν πρωθυπουργός εδώ και 2,5 χρόνια. Όπως επίσης αν η δική του παράταξη με αρχηγό τον "ΒΟΥΔΑ" δεν ανταποκρινόταν με τόση ευκολία στις διαθέσεις των ψηφοφόρων. Το 2004 ο "κυρίαρχος" λαός ψήφισε αρνητικά, με μοναδικό σκοπό να διώξει το ΠΑΣΟΚ χωρίς να τον ενδιαφέρει τι θα έρθει. Προτιμότερη η ακινησία παρά τη λανθάνουσα κατάσταση στην οποία είχε περιέλθει το Κίνημα. Και αυτός το έκανε πράξη, έμεινε ακίνητος για τέσσερα χρόνια. Μόνο που στο τέλος προσπάθησε να σπάσει τη μονοτονία, για να μη πληρωθεί με το ίδιο νόμισμα. Έλα όμως που η ακινησία έφερε την αγκύλωση, και οι μόνες κινήσεις που του φαίνονταν γνωστές ήταν τα επί τόπου πηδηματάκια.

ΣΚΙΤΣΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΤΑ ΑΓΓΙΞΕ Ο ΧΡΟΝΟΣ

ΣΧΕΔΙΑΣΤΗΚΑΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΩΑΝΝΗ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟ '77

Δημόδιος - Ιδιωτικός χώρος

 « Το μόνο ενδιαφέρον του Έλληνα για τον δημόσιο χώρο, είναι η προσπάθειά του να τον κάνει ιδιωτικό - δικό του.»

Βασικό κριτήριο για τη δημοκρατική μας στάση, αποτελεί η σημασία που αποδίδεται από τις τοπικές αρχές και πολίτες στο δημόσιο χώρο. Ο δημόσιος χώρος μεταφράζεται από την Τοπική Αυτοδιοίκηση ως ιδιωτικός χώρος του Δήμου. Ουσιαστικά η λέξη δημοτικός χώρος ισοδυναμεί πρακτικά με την κατά βούληση χρήση του χώρου από πλευράς του Δήμου, αλλά και από ιδιώτες. Ουσιαστικά πρόκειται για μία απάνθρωπη στάση που αλλοιώνει το αστικό τοπίο και αιχμαλωτίζει τις ελάχιστες σπιθαμές γης σε εμπορικές δραστηριότητες.

Ο όρος «δημόσιος χώρος» δεν σημαίνει «το κράτος», αλλά τους χώρους εκείνους όπου όλοι έχουν δικαίωμα πρόσβασης, χωρίς εισοδηματικούς ή κοινωνικούς περιορισμούς. Είναι θα λέγαμε ο χώρος όπου εφαρμόζεται η κοινοκτημοσύνη στις σύγχρονες κοινωνίες. Αφορά τους δρόμους, τις πλατείες, τα πάρκα, τα άλση, τις παραλίες

Για να διαπραγματευτείς αξιοπρεπώς θα πρέπει να έχεις τηρήσει τα συμφωνηθέντα, και να έχεις το ελαφρυντικό του πρότερου έντιμου βίου. Αφού λοιπόν εξακριβωθούν οι αποκλίσεις και με στοχευμένα μέτρα απαλειφθούν, τότε μπορούμε να διαπραγματευτούμε. Όταν λέγαμε ότι το πραγματικό δίλημμα των εκλογών είναι "μεταρρυθμίσεις ή αδράνεια" σαφώς και εννοούσαμε ότι αυτές πρέπει να πραγματοποιηθούν από εμάς. Η διαπραγμάτευση δεν είναι μια εσωτερική υπόθεση. Προφανώς για το tango χρειάζονται δύο, αλλά ακόμα ποιο σίγουρο ότι πρέπει να ξέρεις τα βήματα. Η μεγαλύτερη μεταρρύθμιση που πρέπει να γίνει άμεσα είναι να εφαρμοστούν όλοι οι ήδη ψηφισμένοι νόμοι. Στη συνέχεια βλέπουμε...........!

Η λύση είναι …..μέσα μας

"Σ' ευλογημένη μέρα βγάζει το κακό,
σε δημοσιά πλατιά το στενοσόκακο"

Εδώ και καιρό περιγράφουμε, ο κάθε ένας από την δική του οπτική γωνία, την οικονομική κρίση. Χρόνια τώρα μόνιμη επωδός των συζητήσεων μας ήταν το «Δεν πάει άλλο», μόνο που στους αποδέκτες του ξεχάσαμε να συμπεριλάβουμε τους εαυτούς μας. Δεν φτιάξαμε ποτέ τα «έργα» εκείνα που θα δικαίωναν την αυτοπεποίθηση της ιδιαιτερότητάς μας.
Η σωστή αφετηρία θα πρέπει να είναι η αλλαγή της δικής μας νοοτροπίας. Ακούγεται ότι ζούμε μια πανωλεθρία, για την οποία όμως κοπιάσαμε και εμείς, βαπτίζοντας «δημοκρατικό δικαίωμα» τη συμμετοχή μας στο παιχνίδι των εξυπηρετήσεων.
Δεν σκεφτήκαμε ποτέ γιατί η απόσταση που χωρίζει την Ελλάδα από την Ευρώπη, και κατά ακολουθία τους πολίτες, είναι μεγαλύτερη σήμερα από ότι ήταν πριν τριάντα χρόνια με την υπογραφή της Συνθήκης Ένταξης. Κατά την γνώμη μας κύρια αιτία αυτής της κατάστασης αποτελεί το γεγονός ότι η Ελλάδα έχει θεσμούς αλλά δεν έχει κοινωνία. Απλά κατασκευάσαμε θεσμούς χωρίς να αποκτήσουμε κοινωνική συνείδηση. Η ελληνική κοινωνία αποτελούσε ένα συνονθύλευμα μικροσυμφερόντων και καταφερτζήδων.
Κάποια χρονική στιγμή πρέπει να υπάρξει μια επανεκκίνηση του «συστήματος», και η οικονομική κρίση των ημερών αποτελεί μοναδική ευκαιρία. Ευκαιρία να εξοφλήσουμε το χρέος απέναντι στους εαυτούς μας, το εσωτερικό μας χρέος.
 Πρέπει η συζήτηση να γίνει για την αντιμετώπιση των αιτίων της αρρώστιας και όχι για το πώς θα «γιατρέψουμε» τα συμπτώματα της.
 Όταν η αντιπαροχή (ουσιαστικά και μεταφορικά) αποτελεί την μόνη συστηματική παραγωγή μας των τελευταίων χρόνων, τότε δεν φταίει κανένα «μνημόνιο» για το αποτέλεσμα.